Wat is VCA? Alles wat je moet weten over VCA-certificering
VCA staat voor Veiligheid, Gezondheid en Milieu (VGM) Checklist Aannemers. Met een VCA-certificaat toon je aan dat jouw organisatie veilig en gezond werkt, risico's beheerst en voldoet aan de eisen die veel opdrachtgevers stellen. VCA wordt veel toegepast binnen de bouw, techniek, industrie en onderhoudssector.
Nathan is Adviseur bij CertificeringsAdvies Nederland. Hij kijkt met een brede blik naar veiligheidsvraagstukken. Het meenemen van mensen staat daarin centraal.
nathan@certificeringsadvies.nlSteeds meer opdrachtgevers vragen om een VCA-certificaat. Maar wat is VCA precies, wanneer heb je het nodig en hoe zorg je dat jouw organisatie voldoet aan de eisen?Met VCA laat je zien dat veiligheid, gezondheid en risicobeheersing structureel zijn georganiseerd. Dat vergroot niet alleen je kansen bij aanbestedingen, maar helpt ook om incidenten, stilstand en faalkosten te voorkomen.
Waar staat VCA voor?
Wat betekent VCA? De afkorting staat voor Veiligheid, Gezondheid en Milieu (VGM) Checklist Aannemers. Dat is de VCA betekenis qua afkorting. Het komt er op neer dat VCA de basis vormt voor een veilige en gezonde werkomgeving. Het doel van VCA is om werknemers kennis en bewustzijn bij te brengen op gebied van veiligheid, gezondheid en welzijn op de werkplek. Zo is het bijvoorbeeld van groot belang om onveilige situaties te herkennen en hierbij passende maatregelen te nemen. Hiermee wordt de kans op een ongeval of klein letsel verlaagd c.q. voorkomen.
VCA* of VCA** behalen als kleine organisatie? Bekijk onze pakketten!
Wat is een VCA certificaat?
VCA certificaat, wat is dat? Met een VCA certificaat maak je als organisatie aantoonbaar dat je veilig en gezond werkt. Een VCA certificaat kun je behalen door te voldoen aan de eisen uit de VCA norm. VCA is dé norm om veilig en gezond werken te stimuleren en daarmee het aantal ongevallen te verminderen.
VCA is meer dan enkel een checklist: het is een programma waarbinnen dienstverlenende bedrijven worden getoetst en gecertificeerd op basis van hun VGM-beheersysteem. VCA is in feite bedoeld voor ieder bedrijf dat veilig en gezond werken belangrijk vindt, maar heeft vooral betrekking op bedrijven die risicovolle werkzaamheden uitvoeren of in een risicovolle omgeving werken. Denk aan constructie- of onderhoudswerkzaamheden op bouwplaatsen, fabrieken en werkplaatsen bij installaties.
Het VCA keurmerk kent twee type certificeringen:
- De VCA bedrijfscertificering: dit is bedoeld voor bedrijven die risicovolle werkzaamheden uitvoeren. Met het VCA certificaat kan een organisatie aantonen dat er bewust wordt omgegaan met veiligheid en gezondheid op de werkvloer.
- De VCA persoonscertificering: dit is een persoonsopleiding waarmee een medewerker aantoont dat hij/zij een opleiding heeft gehad omtrent veilig werken.
Wat is VCA? De verschillende soorten!
Er is een grote verscheidenheid aan (typen) organisaties en branches. In elke branche worden weer andere eisen gesteld aan veiligheid. Om die reden zijn er drie VCA certificatie niveaus ontwikkeld:
- VCA* (VCA 1 ster): dit is gericht op het beheersen van VGM tijdens het uitvoeren van werkzaamheden op de werkvloer. De werkzaamheden in de organisatie zijn monodisciplinair, minder complex en kleiner van omvang. VCA* is de basisversie, vooral bedoeld voor bedrijven die vooral als onderaannemer optreden. Criteria: alle 23 VCA* mustvragen
- VCA** (VCA 2 sterren): dit is gericht op het beheersen van VGM tijdens het uitvoeren van werkzaamheden op de werkvloer en op het inrichten van een effectieve VGM-structuur. De werkzaamheden van de organisatie zijn multidisciplinair, complexer en groter van omvang of er wordt gebruik gemaakt van onderaannemers. VCA** is vooral bedoeld voor bedrijven die voornamelijk als hoofdaannemer optreden. Criteria: alle 27 VCA** mustvragen en minimaal 4 van de 8 aanvullende vragen.
- VCA-P (VCA Petrochemie): is gericht op het beheersen van VGM tijdens het uitvoeren van werkzaamheden op de werkvloer, het inrichten van een effectieve VGM-structuur voor je bedrijf en het voldoen aan specifieke aanvullende eisen voor de petrochemie. Je werkt als hoofdaannemer of maakt deel uit van een aannemerscombinatie in petrochemie. Daarnaast is het werk van je organisatie relevant voor het beheer van ernstige risico’s op het gebied van BRZO. VCA-P is de meest uitgebreide versie, bedoeld voor bedrijven in de petrochemische sector. Criteria: alle 33 VCA Petrochemie mustvragen en minimaal één van de twee aanvullende vragen.
Wat houdt VCA in?
Wanneer je aan de slag gaat met VCA behalen, dan betekent dat niet dat je ineens alles anders moet gaan doen. Kijk eerst wat er al is binnen je organisatie. Waarschijnlijk heb je veel zaken al geregeld. Denk aan het dragen van veiligheidsschoenen en helmen: grote kans dat jouw medewerkers dat al doen. Wanneer je start met VCA, is het dus van belang om eerst in kaart te brengen wat je al hebt geregeld en van daaruit te bekijken waar de verbeterkansen liggen.
Vervolgens stel je een VCA handboek (of managementsysteem) op. Daarin komen een aantal zaken naar voren, waaronder:
- Het beleid binnen de organisatie rondom veiligheid en gezondheid;
- Aanschaf en keuring van persoonlijke beschermingsmiddelen;
- Melding, registratie en onderzoek van ongevallen en incidenten;
- Beheersmaatregelen opstellen en vastleggen in het handboek.
Wanneer je aan de VCA eisen gaat voldoen, dan draait het vooral om risico’s van je organisatie achterhalen en daarvoor passende maatregelen treffen om die risico’s te beheersen of zelfs te voorkomen. Dat doe je door beheersmaatregelen op te stellen die vastlegt in het handboek/managementsysteem.
In feite bestaat een VCA certificering uit twee delen:
- Het deel waarin je naar de certificering toewerkt en dus voldoet aan de normeisen;
- En het deel waarin je daadwerkelijk certificeert door middel van audits
Tijdens het implementeren van VCA binnen je organisatie kun je ervoor kiezen om hulp in te schakelen van een adviespartij die je begeleidt bij de implementatie van VCA. Je kunt daarbij alles uitbesteden of zaken deels uit handen geven. Nadat alles is opgetuigd, dient er een interne audit uitgevoerd te worden. Dat kun je zelf doen, maar kun je ook uitbesteden aan een externe partner (wat dezelfde kan zijn als de adviespartij). Na de interne audit weet je waar je staat met betrekking tot de VCA norm alvorens de officiële certificeringsaudit wordt uitgevoerd.
Die certificeringsaudit moet uitgevoerd worden door een Certificerende Instantie (CI) die daartoe bevoegd is. Zij toetsen het VCA handboek/managementsysteem aan de eisen uit de VCA norm en bepalen zo of de VCA certificering aan jouw organisatie wordt toegekend.
Waarom VCA voor bedrijven?
Dat medewerkers met risicovolle werkzaamheden een VCA-persoonsdiploma moeten hebben, is algemeen bekend. In de praktijk wordt een VCA bedrijfscertificering echter ook steeds vaker als voorwaarde gesteld door opdrachtgevers.
Een VCA-certificaat helpt je om:
- veiliger te werken
- incidenten te verminderen
- risico’s beter te beheersen
- opdrachtgevers vertrouwen te geven
- gemakkelijker aan aanbestedingen deel te nemen
- verantwoordelijkheden duidelijk vast te leggen
Daarnaast zorgt VCA vaak voor meer structuur in processen en werkzaamheden.
Hoe zit het met het VCA persoonscertificaat?
Wanneer je als organisatie VCA wilt behalen, dan dienen je uitvoerende medewerkers te beschikken over een VCA-diploma. Dit kan behaald worden door een VCA cursus te volgen.
Waarom vragen opdrachtgevers om VCA?
Veel organisaties kiezen niet vrijwillig voor VCA. In de praktijk ontstaat de vraag meestal doordat:
- een opdrachtgever VCA verplicht stelt
- je wilt inschrijven op een aanbesteding
- je actief bent in bouw, techniek of industrie
- je veiligheidsbeleid beter wilt organiseren
- je concurrenten al gecertificeerd zijn
Voor veel bedrijven is VCA daardoor een belangrijke voorwaarde om opdrachten te kunnen blijven uitvoeren.
Welke bedrijven hebben VCA nodig?
VCA wordt veel toegepast binnen:
- Bouwbedrijven
- Installatiebedrijven
- Elektrotechnische bedrijven
- Productiebedrijven
- Industriële dienstverleners
- Technische onderhoudsbedrijven
- Infra-organisaties
Werk je met verhoogde veiligheidsrisico’s of opdrachtgevers die veiligheidseisen stellen? Dan is VCA vaak een logische stap.
We krijgen regelmatig de vraag of VCA wettelijk verplicht is? Nee, dat is niet het geval. VCA is geen wettelijke eis in Nederland. Zoals hierboven benoemd is het wel steeds vaker een eis van opdrachtgevers en/of bij aanbestedingen. Bovendien is het zeker niet verkeerd om veilig en gezond werken te omarmen binnen je organisatie; zo voorkom je ongevallen en de daarmee gepaard gaande kosten!
Veelgestelde vragen over VCA
VCA behalen zonder onnodige complexiteit
Je wilt snel weten waar je staat, welke eisen gelden en hoe je efficiënt kunt certificeren. Onze adviseurs helpen je met een praktische aanpak waarmee je voldoet aan de eisen én direct meer grip krijgt op veiligheid en risico’s.
- Vrijblijvende inventarisatie
- Praktische begeleiding
- Ervaring met honderden certificeringstrajecten
Plan een vrijblijvend gesprek
Transcriptie video: De VCA norm in een notendop
Wat is VCA? Is het verplicht? Hoe duur is het? In deze video leg ik je uit! VCA staat voor VGM checklist aannemers. Er zijn 2 soorten VCA’s: er is een persoonscertificaat VCA en een bedrijfscertificaat VCA. Het bedrijfscertificaat VCA toont aan dat je aan de VCA norm voldoet en dat je veilig, gezond en milieubewust werkt als bedrijf. En een persoonscertificaat bestaat uit een VCA examen en dat toont aan dat jij als persoon veilig, gezond en milieubewust werkt. Nee. VCA is niet verplicht om te hebben. Het kan echter wel verplicht gesteld worden vanuit stakeholders om VCA gecertificeerd te zijn. Daarnaast, wanneer je als bedrijf zijnde VCA gecertificeerd bent, is het wel verplicht om VCA persoonscertificatie te hebben. Het VCA register is een register waarin alle personen staan geregistreerd die een VCA diploma hebben behaald. Dit VCA register is aangeboden en wordt geregistreerd door het SSVV. De kosten voor een VCA zijn afhankelijk van verschillende factoren. Hier vertelt mijn collega Rob iets over in een aparte video. Er bestaan verschillende soorten VCA bedrijfscertificeringen. Zo heb je VCA* voor kleinere bedrijven en VCA** voor grotere bedrijven en hoofdaannemers. Meer daarover vind je in een aparte video. De VCA is een Nederlandse norm. De meeste Europese landen hebben wel een variant op de VCA. De Nederlandse VCA wordt erkend in Nederland, België, Oostenrijk en Duitsland. Er zijn diverse verschillen tussen deze twee normen. Zo is de VCA gericht op het verhogen van het veiligheidsniveau binnen een organisatie. De veiligheidsladder focust zich op het veiligheidsbewustzijn binnen een organisatie. Wil jij meer weten over de VCA? Bekijk dan een van onze andere video’s of neem gerust contact met ons op.
Nathan is Adviseur bij CertificeringsAdvies Nederland. Hij kijkt met een brede blik naar veiligheidsvraagstukken. Het meenemen van mensen staat daarin centraal.
nathan@certificeringsadvies.nl
VCA certificering behalen?
Direct aan de slag? Plan een adviesgesprek!
- Snel inzicht in jouw situatie
- Praktisch advies van een VCA-specialist
- Begeleiding van nulmeting tot certificaat
