ISO 9001 behaald? Dit vraagt AQAP nog van je als je wilt werken voor Defensie
ISO 9001 is de basis, maar voor Defensie is dat niet voldoende. AQAP vraagt aantoonbare betrouwbaarheid, traceability en projectmatige bewijsvoering.


Mehmet Aydin is Adviseur bij CertificeringsAdvies Nederland. Hij werkt met oog voor gedrag en cultuur aan oplossingen die op papier kloppen, maar ook in de praktijk blijven hangen.
mehmet@certificeringsadvies.nlVeel organisaties denken dat ze met een ISO 9001-certificaat klaar zijn om te leveren aan Defensie. Logisch, want ISO 9001 vormt de basis voor kwaliteitsmanagement. In de praktijk blijkt dat slechts het startpunt. Wil je echt meedoen in defensie- of luchtvaartketens, dan kom je al snel uit bij AQAP. En dat vraagt wat anders van je organisatie.
Waarom ISO 9001 niet voldoende is
ISO 9001 helpt je om processen te structureren en kwaliteit te borgen. Maar Defensie kijkt verder. Daar draait het om:
- absolute betrouwbaarheid
- volledige traceerbaarheid
- aantoonbare werking, per opdracht
Oftewel: niet alleen een systeem hebben, maar ook bewijzen dat het werkt in de praktijk.
Wat komt er concreet bij met AQAP?
AQAP bouwt voort op ISO 9001, maar voegt een aantal kritische eisen toe die je organisatie écht anders laten werken.
1. Volledige traceerbaarheid (traceability)
Je moet exact kunnen aantonen:
- waar materialen vandaan komen
- welke bewerkingen zijn uitgevoerd
- wie wat wanneer heeft gedaan
Denk dus aan materiaalcertificaten, batch- en serienummers, proceslogboeken, leveranciersgegevens, revisiestanden. Zonder volledige ketentransparantie is acceptatie simpelweg geen optie.
2. Configuratiemanagement (CM)
Elke wijziging moet gecontroleerd en herleidbaar zijn. Denk aan:
- versiebeheer van tekeningen
- wijzigingsbeheer (change control)
- Document control
- duidelijke vrijgaveprocessen
Dit voorkomt fouten door bijvoorbeeld het gebruik van verouderde informatie.
3. Risicobeheersing (FMEA)
Je analyseert vooraf:
- wat er fout kan gaan
- Waarom dat gebeurt
- wat de impact is
- hoe je dit voorkomt
Niet reactief, maar proactief sturen op risico’s. FMEA is verplicht in AS9100 en AS9145.
4. First Article Inspection (FAI)
Het eerste product uit een (nieuwe) serie moet volledig aantonen dat:
- ontwerp klopt
- processen werken
- specificaties gehaald worden
Dit is geen formaliteit, maar een harde eis. FAI vormt het bewijs dat jouw productieproces kan leveren wat ontworpen is.
5. Projectmatige bewijsvoering (QAP & ITP)
Waar ISO 9001 generiek blijft, vraagt AQAP:
- per opdracht een kwaliteitsplan (QAP)
- inspectie- en testplannen (ITP)
- vastgelegde controlepunten
Je moet dus per project aantonen dat je levert wat je belooft.
6. Grip op je supply chain
Niet alleen je eigen organisatie telt. Je moet ook:
- leveranciers beoordelen en classificeren
- audits uitvoeren
- risico’s in de keten beheersen
- counterfeit prevention (namaakpreventie)
Wat betekent dit in de praktijk?
De grootste misvatting is dat AQAP “een uitbreiding van ISO 9001” is. In werkelijkheid vraagt het een andere manier van werken:
- meer discipline in processen
- meer documentatie en bewijs
- meer grip op projecten en keten
En vooral: geen papieren systeem, maar aantoonbare werking op de werkvloer.
Veelgestelde vragen over AQAP
Verschil ISO 9001 en AQAP
ISO 9001 brengt structuur. AQAP vraagt aantoonbare betrouwbaarheid; precies daar waar het mis kan gaan. Wil je werken voor Defensie, dan zit het grote verschil niet in het certificaat, maar in hoe je organisatie daadwerkelijk functioneert in de praktijk.
Wil je weten wat AQAP precies inhoudt en hoe je jouw organisatie hierop voorbereidt? Neem dan gerust contact met ons op. Wij helpen je graag op weg. Ook als je wilt werken voor Defensie ben je bij ons aan het juiste adres. Wij zijn thuis in de eisen die worden gesteld aan leveranciers van Defensie en kunnen jouw organisatie daarbij helpen.


Mehmet Aydin is Adviseur bij CertificeringsAdvies Nederland. Hij werkt met oog voor gedrag en cultuur aan oplossingen die op papier kloppen, maar ook in de praktijk blijven hangen.
mehmet@certificeringsadvies.nlAan de slag met AQAP implementatie?
Voldoe aan de (Defensie) eisen!
- Inzicht in de eisen
- Werkbare processen
- Begeleiding van start tot audit




