Machineveiligheid richtlijnen en normenMet de overgang van OHSAS 18001 naar ISO 45001, wordt nu ook de norm voor Arbomanagement vernieuwd. Eerder kwamen de nieuwe versies van ISO 9001 en ISO 14001 al uit. Inmiddels is ook de nieuwe versie van ISO 45001 gepubliceerd. En dat is goed nieuws, want met de overgang van OHSAS 18001 naar ISO 45001, voldoet je volledige KAM-systeem weer aan de voorwaarden van deze tijd. Bovendien zijn de belangrijkste elementen van de bekende ISO normen gebaseerd op de High Level Structure. De overgang van OHSAS 18001 naar ISO 45001 brengt daarom verschillen en bijbehorende vraagstukken met zich mee, zoals we die ook hebben gezien bij de overgang van ISO 9001 en ISO 14001.

In dit artikel de belangrijkste verschillen tussen OHSAS 18001 en ISO 45001 en hoe die je organisatie zullen beïnvloeden.

ISO 45001:2018

De ISO 45001 is in 2018 officieel gepubliceerd en vervangt de OHSAS 18001. Inmiddels (2021) zijn de certificaten die onder accreditatie zijn uitgegeven op basis van OHSAS 18001:2017 niet meer geldig. Heb je de ISO 45001 nog niet behaald en ben je dat wel van plan? Neem dan gerust contact met ons op. We helpen je graag!

Meer weten over de ISO 45001 norm? Lees dan het artikel: ‘Nieuwe ISO 45001 gepubliceerd.

Wat is het verschil tussen ISO 45001 en OHSAS 18001?

Er zijn best een aantal verschillen tussen OHSAS 18001 en ISO 45001. De belangrijke verschillen zijn:

  • De context-analyse. Deze bestaat uit een risicoanalyse en een stakeholder-analyse.
  • De integratie met andere bedrijfsprocessen (intern en extern). Hierdoor wordt de gehele organisatie betrokken bij het arbomanagement en niet alleen de KAM-afdeling.
  • In plaats van procedures, wordt in de nieuwe ISO 45001 gevraagd om gedocumenteerde informatie.
  • ISO 45001 is uitgebreider dan OHSAS 18001.

De context-analyse in ISO 45001

De contextanalyse, bestaande uit een risicoanalyse en stakeholderanalyse, kun je wellicht herkennen van andere ISO-normen. Bij de risicoanalyse is het belangrijk om onderscheid te maken in gevaren en risico’s van werkzaamheden (zoals we deze kennen van de RI&E) en de risico’s en kansen met betrekking tot de context van de organisatie. De risicoanalyse is daarmee dus veel meer op strategisch niveau. Dat vraagt een grote betrokkenheid van het topmanagement en de vertaling van geïdentificeerde risico’s en kansen naar de praktijk op de werkvloer. Denk bij een extern issue bijvoorbeeld aan de verhoging van de pensioenleeftijd. Andersom kun je bij een intern issue bijvoorbeeld denken aan een hoog verzuimpercentage dat verband kan hebben met pesten op de werkvloer.

Naast de risicoanalyse, heb je de stakeholderanalyse. Er zijn veel verschillende manieren om deze uit te voeren. Zo onderscheidt de MVO prestatieladder bijvoorbeeld vijf niveaus van stakeholderprofielen. Het identificeren van stakeholders gaat in drie stappen:

  • Inventarisatie;
  • Indelen naar niveau;
  • Vaststellen van invloed.

Het uiteindelijke doel is om in kaart te brengen wie je stakeholders/belanghebbenden zijn en wat hun eisen, wensen en verwachtingen zijn. Ga bijvoorbeeld eens met het managementteam om tafel zitten om over deze onderwerpen te brainstormen. Het is aan te raden om hierover ruim na te denken. De leveranciers van je leveranciers kan ook een stakeholder zijn. En vergeet natuurlijk ook je medewerkers niet!

CertificeringsAdvies Nederland ondersteunt organisaties op coachende wijze bij het identificeren van stakeholders en hun eisen en verwachtingen. Bekijk ons stappenplan voor de contextanalyse!

Integratie met andere bedrijfsprocessen

“Wie er verantwoordelijk is voor het arbobeleid in onze organisatie? Oh, dat regelt onze KAM-manager. Die zeurt altijd over de kleinste dingen.” Menig KAM-manager zal zich hierin kunnen vinden. Kwaliteit, Arbo en Milieu, was altijd zijn feestje. Dat is tegenwoordig niet meer zo met de overgang van OHSAS 18001 naar ISO 45001.

De QSHE-elementen worden binnen de gehele organisatie ingebed, te beginnen bij het beleid. Op strategisch niveau dus. In dit geval worden daar dus ook doelstellingen in opgenomen met betrekking tot arbomanagement. Vanuit het beleid worden deze doelstellingen doorvertaald naar tactisch en operationeel niveau. Daarbij dient iedere afdeling betrokken te worden. Binnen de ISO 45001 norm betekent dat dus dat iedere werknemer een beetje KAM-manager wordt!

Gedocumenteerde informatie in plaats van procedures

“ISO? Dat is toch een handboek dat voorschrijft hoe je moet werken?” Wellicht herken je deze uitspraak. Echter, niets is minder waar. Binnen ISO gaat het over het wát en niet het hoe van een aantal zaken. Maar met de overgang van OHSAS 18001 naar ISO 45001 is zelfs een handboek niet meer verplicht. Een groot verschil tussen deze normen! Als organisatie mag je zelf vaststellen welke informatie belangrijk is om vast te leggen en hoe je dat doet. Je kan dus zowel de inhoud als de vorm zelf bepalen.

De overgang van OHSAS 18001 naar ISO 45001 geeft je de vrijheid om vooral de relevante zaken voor jouw organisatie vast te leggen.

ISO 45001 is uitgebreider dan OHSAS 18001

Inmiddels heeft ISO 45001:2018 als internationale managementsysteemnorm voor gezond en veilig werken de OHSAS 18001 vervangen. In de nieuwe ISO 45001 norm is in vergelijking met OHSAS 18001 nog meer aandacht voor het beperken of vermijden van onveilige werkomstandigheden. En daarnaast is de norm natuurlijk ook uitgebreider aangezien arbomanagement een gezamenlijke verantwoordelijkheid wordt en niet alleen van de KAM-afdeling. Daarnaast telt de norm ook meerdere pagina’s en is de hoofdstukindeling gestandaardiseerd naar 10 hoofdstukken, net als bij andere ISO-normen.

Wat betekent dit voor jouw organisatie?

ISO 45001 kent een strategisch karakter

Binnen ISO 45001 wordt iedereen een beetje KAM-manager. De norm heeft een strategisch karakter vergeleken met de OHSAS 18001. Betrokkenheid van het topmanagement is dus noodzakelijk. De invloed zal binnen iedere afdeling merkbaar zijn. Wat ons betreft is dat een positieve ontwikkeling. Goed arbomanagement gaat namelijk iedereen binnen je organisatie aan. Iedereen heeft tenslotte baat bij een goede beheersing van de arbeidsomstandigheden. Het kan dus niet alleen ‘het feestje van de KAM-manager’ zijn.

Meer informatie?

CertificeringsAdvies Nederland
T. 085 – 487 99 72
E. info@certificeringsadvies.nl

NEEM CONTACT OP
contact met CertificeringsAdvies Nederland

Dit artikel is gepubliceerd op 20 oktober 2016. Het artikel is van een update voorzien op 6 april 2021.